Malware là gì? Biện pháp tránh tấn công từ phần mềm độc hại

Sự bùng nổ của thị trường crypto mở ra cơ hội đầu tư và giao dịch phi tập trung đầy tiềm năng, nhưng cũng kéo theo nhiều rủi ro an ninh mạng. Trong đó, malware là một trong những mối đe dọa nguy hiểm nhất, âm thầm đánh cắp thông tin và tài sản số của nhà đầu tư. Nếu bạn đang nắm giữ tài sản, đừng bỏ qua những nguy cơ này. Cùng Traderforex tìm hiểu cách nhận diện và phòng tránh malware là gì để bảo vệ ví và tài khoản giao dịch của bạn ngay hôm nay.

Malware là gì?

Malware có tên gọi tiếng Việt là phần mềm độc hại, đây là các chương trình được thiết lập nhằm tấn công, xâm lấn hệ thống máy tính hay thiết bị cá nhân của nạn nhân mà chưa thông qua sự cho phép, chấp nhận. Sau khi xâm nhập thành công, Malware sẽ lấy thông tin cá nhân, hủy dữ liệu, ngăn chặn các hoạt động, nặng hơn là toàn quyền quản lý thiết bị của bạn.

Trên thị trường tiền điện tử và ngoại hối, những kẻ xấu thường áp dụng phần mềm độc hại để đạt được các mục tiêu mà họ đã đề ra:

• Lấy đi thông tin tài khoản giao dịch: Phần mềm độc hại có thể lưu lại tên đăng nhập, mật khẩu, mã bảo mật mà nhà đầu tư có thể điền vào trên sàn ngoại hối hay nền tảng tiền điện tử, qua đây giúp họ dễ dàng truy cập vào tài khoản và xâm chiếm quyền quản lý.
• Khóa riêng tư của ví điện tử: Với các nhà đầu tư tiền điện tử, khóa riêng tư là chìa khóa giúp họ đăng nhập vào ví điện tử. Khi Malware có được thông tin ấy, tất cả tài sản trong ví sẽ bị lấy đi.
• Lấy đi tài nguyên trên máy tính: Các phần mềm độc hại âm thầm dùng CPU, GPU trên thiết bị của đối tượng mà họ nhắm đến nhằm khai thác coin không hợp pháp, điều này làm cho thiết bị hoạt động chậm, nóng máy, tốn điện mà nạn nhân không hề biết đến.
• Giám sát giao dịch và hoạt động đầu tư: Một số phần mềm độc hại có hình thức tinh vi và phức tạp hơn có thể giám sát tất cả giao dịch, chiến lược đầu tư và những lệnh mua bán của người dùng. Từ đó, phân tích và tận dụng để kiếm lợi nhuận.

Nhờ vào sự phát triển mạnh mẽ từ công nghệ tài chính số, phần mềm độc hại ngày càng khó nhận biết hơn và gây ra hậu quả nghiêm trọng. Bạn cũng dễ dàng rơi vào bẫy dù cho có nhiều kinh nghiệm đến đâu.

Các loại Malware phổ biến nhất hiện nay trên thị trường Crypto và Forex

Malware hiện nay bành trướng sang nhiều loại và tinh vi hơn, điều này khó bị nạn nhân phát hiện và phòng tránh. Dưới đây là một số loại Malware mà bạn cần biết:

Crypto-malware (mã độc khai thác coin lén lút)

Crypto-malware được biết đến là một phần mềm độc hại tập trung tận dụng thế mạnh về tính toán của thiết bị người dùng để đào crypto mà chưa thông qua sự cho phép của chủ máy tính. Hành vi này được gọi là Cryptojacking trong lĩnh vực Crypto.

Cách vận hành:

• Lặng lẽ dùng CPU hay GPU để tiến hành các phép tính toán khó nhằm hỗ trợ trong quy trình đào tiền số.
• Nhắm đến các đồng tiền có cấu tạo khai thác dễ che đậy hành tung như Monero (XMR) hay Bitcoin.
• Được hoạt động dưới dạng mã nhúng trên trình duyệt hay chạy bằng phần mềm độc lập trên hệ điều hành.

Hậu quả:

• Suy giảm tốc độ giải quyết của máy tính, xuất hiện tình trạng nóng máy vì tải cao thường xuyên.
• Tăng điện năng tiêu thụ, ảnh hưởng đến phần cứng và nhanh hư hỏng.
• Giảm năng suất làm việc, nhất là tác động đến các phần mềm trong giao dịch, khiến lệnh không trùng khớp ngay, luôn trong trạng thái lag lắc khi giao dịch.

Ví dụ như: XMRig, Rubyminer, LemonDuck, WannaMine.

Cryware (mã độc chuyên đánh cắp tiền điện tử)

Cryware cũng là một trong những Malware Crypto phổ biến hiện nay, cách thức này nhắm trực tiếp đến ví của nhà đầu tư, tại đây cất giữ khóa riêng tư và seed phrase, đây đều là những điều quan trọng để nắm giữ quyền kiểm soát ví crypto.

Cách vận hành:

• Giám sát các thao tác copy-paste của nạn nhân, sau đó thay thế địa chỉ ví đích thành ví của người thực hiện tấn cống.
• Chiếm lấy seed phrase hay private key từ những ví nóng như MetaMask, Trust Wallet, Coinbase Wallet,…
• Mạo danh giao diện ví nằm lừa nhà đầu tư tự đưa ra những thông tin quan trọng.

Hậu quả:

• Mất toàn bộ tài sản tiền điện tử vì chuỗi khối không hỗ trợ giao dịch đảo ngược.
• Không thể lấy lại quyền nắm giữ ví nếu để seed phrase bị người khác biết.
• Các thông tin quan trọng như: dữ liệu cá nhân, lịch sử giao dịch sẽ bị kẻ xấu biết và tận dụng để tống tiền, lừa đảo.

Ví dụ: Mars Stealer (được bán trên chợ đen với mức giá ở khoảng 140 USD, Clipper (xuất hiện từ năm 2017 cho đến hiện tại).

Malware tấn công trên nền tảng ngoại hối

Trên thị trường ngoại hối, các phần mềm độc hại sẽ hướng đến tài khoản giao dịch cùng với nền tảng giao dịch mà nạn nhân dùng đến.

Cách vận hành:

• Keylogger: Lưu tại tất cả phím bấm, từ đó lấy đi thông tin đăng nhập tài khoản của bạn.
• Remote Access Trojan (RAT): Hỗ trợ quyền quản lý máy tính từ xa, kẻ xấu có thể tự đặt lệnh, thao tác lên chính cuộc giao dịch.
• Mạo danh phần mềm giao dịch: Quá mắt nạn nhân cài đặt nền tảng giao dịch giả mạo để thấy thông tin cá nhân và tài khoản ngân hàng liên kết.

Hậu quả:

• Không còn quyền quản lý tài khoản, tin tặc có thể tiến hành những giao dịch gây ảnh hưởng đến bạn.
• Tổn hại tiền từ tài khoản giao dịch hay tài khoản ngân hàng đã được liên kết.
• Thông tin về chiến lược giao dịch, nhật ký lệnh sẽ bị tiết lộ, điều này gây ảnh hưởng đến kỹ thuật trong trade.

Ransomware (mã độc mã hóa tống tiền)

Tuy các phần mềm độc hại tạo ra không dành riêng cho thị trường tiền điện tử, tuy nhiên Ransomware là mối nguy đối với thông tin của khách hàng trên Crypto và Forex.

Cách vận hành:

• Mã hóa tất cả dữ liệu trên thiết bị, tiếp đến gửi yêu cầu tiền chuộc (thường là BTC) để nhận được mã giải dữ liệu.
• Thậm chí, sẽ đe dọa công bố những thông tin nhạy cảm nếu nhà đầu tư không chịu đưa tiền cho chúng.

Hậu quả:

• Không thể quản lý được dữ liệu như lịch sử giao dịch, nhật ký lệnh, thông tin người dùng.
• Gây thiệt hại tiền vì phải chi trả tiền chuộc, thậm chí nó còn ảnh hưởng đến hoạt động giao dịch.
• Khả năng cao sẽ bị lộ chiến lược giao dịch hay thông tin quan trọng.

Spyware (phần mềm gián điệp)

Spyware là một dạng mã độc được thiết kế để âm thầm theo dõi mọi hoạt động trên thiết bị của người dùng mà không cần sự cho phép hay bất kỳ cảnh báo nào. Loại phần mềm này có thể bí mật thu thập nhiều thông tin quan trọng, bao gồm dữ liệu cá nhân, lịch sử truy cập website, thậm chí ghi lại toàn bộ thao tác gõ phím.

Điểm nguy hiểm của spyware là nó hoạt động lặng lẽ, gần như không gây ra bất kỳ biểu hiện rõ ràng nào. Chỉ đến khi tài khoản của bạn bị xâm nhập, tài sản bốc hơi hoặc bị đánh cắp thông tin đăng nhập, bạn mới có thể phát hiện ra vấn đề.

Xem thêm:

Eclipse attack là gì? Tấn công blockchain từ lớp mạng bạn cần biết

Cyber attack là gì? Các dạng tấn công mạng phổ biến hiện nay

Malware – Mối nguy âm thầm đang rình rập tài sản số của trader

Trong năm 2024, các hình thức tấn công bằng mã độc đã trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với cộng đồng người dùng crypto. Theo thống kê từ Scam Sniffer, đã có hơn 332.000 người dùng ví tiền mã hóa bị ảnh hưởng bởi wallet drainer malware, một dạng mã độc đánh cắp tài sản trực tiếp từ ví. Tổng thiệt hại lên tới gần 500 triệu USD, con số khiến bất kỳ trader nào cũng phải cảnh giác.

Đáng nói hơn, các cuộc tấn công sử dụng wallet drainer trong năm 2024 đã tăng 67% so với năm trước. Chỉ trong quý đầu tiên của năm, 175.000 nạn nhân đã bị cuỗm mất tổng cộng 187,2 triệu USD. Một trong những vụ việc nghiêm trọng nhất xảy ra vào tháng 8, khi tin tặc đã chiếm đoạt 55,48 triệu USD từ nhiều ví cá nhân chỉ trong một chiến dịch.

Không chỉ dừng lại ở mã độc đánh ví, ransomware cũng tiếp tục là mối lo ngại lớn. Theo Chainalysis, tổng số tiền mà các nhóm hacker thu được từ ransomware trong năm 2024 đạt khoảng 813,55 triệu USD, tuy đã giảm 35% so với mức đỉnh 1,25 tỷ USD năm 2023, nhưng vẫn là một con số đáng báo động.

Trong nửa đầu năm 2024, các tổ chức tội phạm mạng đã thực hiện các chiến dịch ransomware trị giá gần 460 triệu USD, tăng nhẹ 2,38% so với cùng kỳ năm ngoái. Một số vụ việc gây chấn động vì số tiền chuộc cực lớn, điển hình là vụ việc nhóm Dark Angels ép người bị hại trả đến 75 triệu USD, thuộc nhóm khoản chuộc cao nhất từng ghi nhận.

Những dữ liệu trên không chỉ phản ánh thiệt hại khổng lồ về tài sản mà còn cho thấy sự tinh vi ngày càng gia tăng của các chiêu trò tấn công mạng. Với tốc độ mở rộng không ngừng của thị trường crypto, việc nâng cao nhận thức và chủ động bảo vệ ví cá nhân khỏi malware và ransomware là điều mà mọi trader cần đặt lên hàng đầu.

Dấu hiệu nhận biết thiết bị đã bị xâm nhập Malware là gì?

Dấu hiệu phát hiện Malware là gì? Việc nhận biết thiết bị của mình đã bị phần mềm độc hại xâm nhập là điều rất quan trọng, điều này có thể giúp bạn nhanh chóng đưa ra phương pháp phòng ngừa và bảo vệ tài sản của mình. Dưới đây là các dấu hiệu mà bạn cần chú ý đến:

• Thiết bị vận hành chậm: Máy tính hoạt động chậm dù cho bạn chưa kích hoạt những phần mềm nặng hơn. Bên cạnh đó, quạt tản nhiệt quay nhanh liên tục dù cho hệ thống không còn hoạt động. Đây cũng là dấu hiệu để bạn nhận biết Malicious software dưới dạng Crypto-malware đang sử dụng tài nguyên trên CPU/GPU để khai thác coin.
• Dữ liệu mạng tăng đáng ngờ: Lưu lượng mạng tăng mạnh đột ngột dù cho bạn không sử dụng nền tảng hay lướt web. Lúc này, phần mềm độc hại đang lén đánh cắp thông tin từ thiết bị của nạn; nhân về máy của chúng.
• Trình duyệt có các hoạt động bất thường: Đột nhiên lại chuyển đến các trang web khác mà bạn không hề yêu cầu. Bên cạnh đó, còn có nhiều quảng cáo pop-up trên các trang web không chứa quảng cáo. Đó là những dấu hiệu để bạn nhận diện Malware đã xâm nhập vào trình duyệt của bạn dưới dạng phishing để lấy thông tin đăng nhập.
• Phần mềm bảo mật không hoạt động tốt: Chương trình antivirus bỗng dưng không hoạt động nữa, không thể truy cập vào dữ liệu lớn. Các Malicious software tinh vi có thể vô hiệu hóa phần mềm ngăn chặn virus để tránh bị lộ.
• Tài khoản giao dịch có hoạt động lạ: Bạn nhận thấy trên tài khoản có thực hiện những giao dịch mà bạn thân chưa từng trải qua, số dư trong ví hay trên sàn đều có những thay đổi mà không có nguyên nhân cụ thể. Đây cũng là một trong những dấu hiệu nhận biết tài khoản của bạn đã bị người khác đăng nhập vào.
• Tệp tin trên máy tính có dấu hiệu không bình thường: Trên máy tính xuất hiện những tệp tin lạ mà bạn chưa từng tải về. Một số dữ liệu chính như lịch sử giao dịch, tệp tin phân tích kỹ thuật hay thông tin cá nhân đã bị đánh cắp hay mã hóa. Lúc này bạn có thể mạnh dạng đoán thiết bị của mình đã bị tấn công Malware, mất quyền kiểm soát.

Một số biện pháp phòng tránh Malware hiệu quả

Trong giới tiền điện tử, để có thể bảo vệ được tài sản trên ví hay tài khoản trực tuyến, bạn cần chủ động đưa ra các biện pháp ngăn chặn tấn công Malware là điều cực kỳ cần thiết. Dưới đây là các biện pháp mà nhà đầu tư cần nắm:

Giao dịch Crypto: Bảo vệ tài sản từ ví

Cách giúp ví điện tử được an toàn:

• Ưu tiên lưu trữ tiền tại ví cứng: Đối với những lần đầu tư khủng, việc cất giữ tài sản trên ví lạnh sẽ giúp bạn không bị tấn công qua mạng từ các hacker.
• Không nên lưu Private key/seed phrase dưới dạng tệp tin văn bản trên máy tính: Nếu máy tính của bạn bị chiếm giữ bởi phần mềm độc hại, các tệp tin văn bản sẽ được họ lấy đi cùng với những thông tin quan trọng.
• Thường xuyên kiểm tra địa chỉ ví trước khi gửi tiền: Một số phần mềm tấn công sẽ chỉnh sửa địa chỉ ví khi dán, vì thế hãy kiểm tra thật kỹ nhé.
• Kích hoạt xác thực đa yếu tố: Trên các ví sẽ hỗ trợ MFA giúp ví trở nên chắc chắn, bảo mật hơn.

Đảm bảo quá trình giao dịch được an toàn:

• Nên tiến hành giao dịch trên các sàn uy tín, chất lượng: Hãy tham gia vào các sàn có tên tuổi, được kiểm soát chặt chẽ, nghiêm ngặt. Chẳng hạn như Binance, Kraken, Coinbase…
• Không nên liên kết airdrop, chương trình giveaway tràn lan trên mạng: Có nhiều chiến dịch cung cấp coin free sẽ là cái bẫy để lấy đi thông tin của người dùng.
• Không nên cài đặt các tiện ích trình duyệt không có nguồn gốc rõ ràng: Các extension lạ có thể lưu trữ các mã độc giám sát thao tác nhập thông tin tài khoản.

Giao dịch Forex: Kiểm soát tài khoản giao dịch chắc chắn

Bảo mật cho tài khoản:

• Hãy thiết lập mật khẩu mạnh, tránh bị trùng với nhiều tài khoản khác của bạn: Nên sử dụng mật khẩu khó đoán, gồm các ký tự đặc biệt và có độ dài để tránh bị đoán trúng.
• Kích hoạt xác thực hai yếu tố (2FA): Cho dù tài khoản của bạn đã để lộ mật khẩu, tuy nhiên tin tặc vẫn không có thể xâm nhập được vì không có mã xác thực 2FA.
• Thường kiểm tra lịch sử đăng nhập và những giao dịch mới nhất: Điều này giúp các bạn nhận biết được tài khoản của mình có an toàn không hay có bị ai xâm nhập hay không.

Cài đặt phần mềm một cách an toàn:

• Nên tải nền tảng giao dịch từ các trang web chính thức của sàn: Không nên sử dụng các bản crack, bản mod, phần mềm giao dịch trung gian không đảm bảo an toàn.
• Không đặt niềm tin vào các robot giao dịch miễn phí, bot lợi nhuận cam kết: Hầu như đây là chiêu trò giúp họ dễ dàng lừa đảo người dùng.
• Dùng máy tính chuyên dụng trong giao dịch: Giảm cài đặt các phần mềm giải trí hay thực hiện nhiều công việc trên cùng 1 thiết bị.

Biện pháp ngăn chặn Malware dành cho nhà đầu tư của Crypto và Forex

Bảo mật cho toàn bộ hệ thống:

• Nên cài đặt các phần mềm antivirus và chống phần mềm độc hại chất lượng, cập nhật ngay khi có phiên bản mới: Giúp bạn dễ dàng phát hiện những hoạt động bất thường.
• Cập nhật hệ điều hành, trình duyệt, phần mềm giao dịch: Việc cập nhật phiên bản mới sẽ giúp lớp bảo mật trở nên chắc chắn hơn, khó bị hacker xâm nhập.
• Dùng VPN khi mở mạng công cộng: Điều này giúp mã hóa dữ liệu, ngăn chặn trường hợp bị nghe lén khi giao dịch mà hút mạng wifi công cộng.
• Sao lưu định kỳ: Trong đó có lịch sử dịch, dữ liệu trên tài khoản, file cấu hình chiến lược,… giúp lưu lại những thông tin quan trọng khi gặp sự cố.

Nâng cao cảnh giác an ninh cá nhân:

• Không nên mở tệp đính kèm hay click vào những liên kết từ email lại: Dù email nhìn thoáng qua được gửi từ sàn giao dịch hay đối tác quen biết.
• Hãy kiểm tra đường link trang web trước khi đăng nhập: Đặc biệt là khi truy cập vào những quảng cáo hay đường link từ tin nhắn.
• Đề phòng những lời kêu gọi đầu tư với lợi nhuận cao, rủi ro thấp: Trong quá trình giao dịch, lợi nhuận càng cao thì rủi ro cũng càng lớn.

Kết luận

Toàn bộ thông tin trên Traderforex đã cung cấp về Malware là gì, dấu hiệu nhận biết hay phương pháp phòng ngừa. Các phần mềm độc hại sẽ dễ dàng tấn công vào thiết bị nạn nhân khi chưa được bảo mật tốt, từ đó lấy đi những thông tin quan trọng để kiếm tiền, tống tiền, lừa đảo,… Chính vì thế, các nhà đầu tư cần phải kiểm tra thường xuyên và áp dụng nhiều biện pháp khác nhau để giúp ví và tài khoản được an toàn nhất.